Tư vấn du lịch Huế: Hotline: 0914.242.096 Mr Hòa

Xứ Truồi đi tìm mùa trái ngọt

( Chủ nhật 19/09/2010 | Lượt xem: 7138 )

Du Lịch Huế - "Qua Truồi mít ngọt dâu thơm/Anh về làm rể ở lâu không về". Câu ca xưa đã lưu truyền để nhớ xứ Truồi từng một thời nổi tiếng cây trái sum suê, trĩu ngọt, mà nổi tiếng nhất vẫn là dâu tiên. Trái dâu tiên ngọt thanh, thơm ngon và quyến rũ đã mang thương hiệu vang xa. Cứ mỗi độ vào các dịp lễ tết, trên bàn thờ tổ tiên không thiếu sản phẩm miệt vườn này. Thế mà bây giờ....


Ông Phan Tư, thôn Đông Xuân, Lộc Điền bên cây dâu tiên  80 năm tuổi, năng suất cho trái không còn cao như trước
Ông Phan Tư, thôn Đông Xuân, Lộc Điền bên cây dâu tiên 80 năm tuổi, năng suất cho trái không còn cao như trước
Mít không còn ngọt, dâu cũng ít thơm!   


Một ngày cuối năm, chúng tôi về thăm xứ Truồi, vùng đất một thời nổi tiếng với "mít ngọt, dâu thơm" thuộc hai xã Lộc Điền và Lộc An (Phú Lộc). Con sông Truồi vẫn êm đềm lượn lờ chảy qua các xóm làng quê nhưng dường như nó đã hẹp dần và không còn trong xanh như thuở trước. Thong dong theo những lối bê tông nhỏ, những khu vườn xưa giờ đã vắng nhiều những gốc dâu, gốc mít ghi dấu một thời. Nhiều ngôi nhà xây khang trang xen giữa những ngôi nhà rêu phong làm cho xứ Truồi mất dần đi những khu vườn mang đậm nét hồn quê Việt.    

photo

Hue, Truoi Market - February 1969


Phía bắc sông Truồi, thuộc địa bàn xã Lộc An có gần 80 ha vườn. Ở đây, nhà nào cũng sở hữu đôi ba sào vườn quanh năm toả một màu xanh hoa trái. Hơn 50 năm về trước, Lộc An có nhiều vườn cây lâu niên nổi tiếng ở thôn Nam Phổ Cần, Nam Phổ Hạ, Phước Mỹ, Phước Trạch. Còn ở khu vực thôn Đông Xuân, Lương Điền Thượng, Quê Chữ, Bạch Thạch... thuộc xã Lộc Điền cũng có đến hơn 130 ha. Không biết do thổ nhưỡng và dòng nước sông Truồi quanh năm tươi mát hay không, mà vùng đất này rất thích hợp với những loài cây ăn quả như dâu, mít, ổi, thanh trà, cam, bưởi...Qua  tìm hiểu, chúng tôi biết do các yếu tố trên kết thành và một phần là con người xứ Truồi chăm chỉ, cần mẫn lao động đã tạo nên những sản phẩm trái cây tuyệt vời như thế. Đáng tiếc, những sản phẩm ấy giờ đây đã bị thoái hoá và mất dần. Cây dâu tiên giờ đã thưa vắng, nhiều chủ nhân của nó không còn thiết tha chăm bón như thuở trước. Nhiều vườn chỉ còn 1-2 cây, nhưng tuổi đời của nó không dưới 50 năm. Vườn mít ngày nào sum suê trĩu quả, hương thơm ngọt bay xa nhưng giờ đi vào các vườn tìm những cây đẹp, khoẻ đến mỏi cả mắt cũng không ra. Lý do vì kinh tế gia đình, bà con đốn hạ làm gỗ, đưa ra thị trường làm những mặt hàng trưng dụng...

Một người thân của tôi ở xã Thuỷ Châu (Hương Thuỷ) một thời chuyên buôn trái cây đặc sản ở xứ Truồi nhớ lại, thời đó bất kể nắng hay mưa, khoảng 5,6 giờ sáng là cô đã có mặt ở chợ Truồi thu mua, đóng hàng trái cây, rồi thuê xe đò đưa lên bán sỉ tại các chợ ở thành phố Huế. Gần hai mươi năm gắn bó với nghề, cô đã nuôi được mấy người con ăn học, tạo lập nhà cửa ổn định cuộc sống. Bây giờ cuộc sống đã khác, những người buôn trái cây như cô đã vắng dần ở chợ Truồi. Hình ảnh những chuyến xe đò chở đầy ắp hàng trái từ cây miệt vườn Truồi lên Huế cũng rất ít.

Nỗ lực chính quyền chưa đủ

Theo ông Nguyễn Em- Phó Chủ tịch UBND xã Lộc An, vườn Truồi không còn trù phú như ngày xưa, bởi một phần do chiến tranh tàn phá, mặt khác do tư tưởng của người dân thích "ăn xổi" nên không mấy thiết tha với các loại cây lâu niên. Song theo chúng tôi, ngày nay hiệu quả vườn mang lại từ các loại cây ăn trái thích hợp với xứ Truồi có giá trị kinh tế cao là đều đáng quan tâm. Trong số hàng chục ha vườn hiện nay, hầu hết đã bị thoái hoá dần bởi người dân không hiểu cách nhân giống, chiết cành khi cây dâu, cây thanh trà, cây măng cụt... ở đây đang lão hoá, cằn cỗi. Có mấy nguyên nhân mà bà con ở đây chưa làm được một cách đồng bộ đó là thiếu vốn, giống và chưa am hiểu về kỹ thuật cải tạo vườn. Nhiều người tiếc rẻ khi phải chặt những cây lâu niên để thay thế những cây giống mới. Thực tế, hiện có  khoảng mười lăm hộ mạnh dạn chú trọng đầu tư vốn, giống quy hoạch phát triển vườn và nhiều hộ đã đầu tư khôi phục cây dâu tiên. Cây vẫn cho hoa, nhưng kết trái thì ít hẳn và không còn ngọt thanh như trước. Ngoài cây dâu tiên, việc nhân rộng mô hình cây thanh trà, bưởi, măng cụt.. cũng  rất cần đến sự quan tâm của các nhà khoa học. Việc phục hồi một số cây có giá trị kinh tế đang gặp khó khăn, nhiều hộ quay sang trồng một số cây ngắn ngày như: chuối, dứa, rau củ vì thời gian thu hoạch sớm dù hiệu quả mang lại không cao. Theo lý giải của bà con, hướng đi ấy dễ làm, dễ bán và chi phí đầu tư rất ít. Quanh năm đều có sản phẩm bán ở chợ.  




Ông Nguyễn Minh Thương-người có ngôi vườn mẫu mực nhất ở thôn Nam Phổ Cần-Lộc An tâm sự: Để cải tạo vườn cây ăn quả khoảng 3 sào, theo ông phải bỏ ra từ 10-15 triệu đồng, bao gồm: quy hoạch, cây giống, phân bón (chưa kể công lao động). Số tiền chừng đó, phần nhiều bà con ở đây có thể xoay sở được. Thế nhưng khi đã đầu tư số vốn chừng đó để cải tạo vườn đưa các cây lâu niên vào trồng như cây thanh trà, măng cụt, dâu tiên thì phải 5-10 năm sau mới cho thu hoạch là điều khiến người dân rất phân vân lựa chọn...   

Kể từ năm 2000 trở lại đây, chuyện làm vườn ở xứ Truồi đã đổi thay. Ở Lộc Điền hay Lộc An đều thành lập hội làm vườn. Với sự quan tâm của cấp uỷ, chính quyền địa phương, hội đã phát huy vai trò cùng các tổ chức đoàn thể xã hội đứng ra tín chấp vay vốn, đầu tư giống, tập huấn kỹ thuật chăm bón...Mỗi địa phương đều xây dựng đề án quy hoạch phát triển vườn. Mỗi năm cải tạo và phát triển từ 4-5 ha vườn. Xã Lộc Điền nhiều năm nay đã đặt ra vấn đề cải tạo vườn tạp, phục hồi cây có giá trị kinh tế cao như thanh trà, mít, dứa, tre lấy măng... tập trung ở các thôn Đông Xuân, Lương Điền Thượng, Bạch Thạch. Có nhiều khu vườn được quy hoạch rất bài bản như phát triển cây thanh trà đan xen với cây măng cụt, cam, bưởi...Song, nhiều vườn vẫn còn làm theo kiểu "ăn xổi" tự phát, thích cây gì trồng cây đó. Đáng tiếc, xứ Truồi rất thích hợp với các loại cây có giá trị kinh tế cao như thanh trà, măng cụt, cây tiêu...và được thị trường ưa chuộng, nhưng chỉ đang phát triển cầm chừng.

Về xứ Truồi trong ngày mưa xuân, nhưng những miệt vườn "ngọt mít thơm dâu" nay đã không còn xanh, không còn ngọt, trĩu quả như ngày xưa nữa. Con sông Truồi vẫn lượn lờ chảy, đất Truồi hàng năm vẫn được bồi thêm phù sa giàu dinh dưỡng để nuôi cây và con người nơi đây vẫn luôn chăm chỉ cần cù. Tiềm năng đã có, nhưng giải pháp nào cho vườn Truồi xanh tươi hơn, đẹp lên và có nhiều cây trái, đó là điều người dân nơi đây đang chờ sự quan tâm của các cấp, ngành; bởi họ đang thiếu nhiều yếu tố, trong đó quan trọng là định hướng để cải tạo, phát triển kinh tế vườn theo cơ chế thị trường hiện nay. 

Nguồn: TTH

ve may bay hue
ve may bay hue Tour du lịch Huế trong ngày giá chỉ 250,000 VNĐ Tour Hue di Bach Ma

Hoàng Gia Hotel

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát