Tư vấn du lịch Huế: Hotline: 0914.242.096 Mr Hòa

Nhạc công cuối cùng của cựu hoàng Bảo Đại

( Thứ năm 02/12/2010 | Lượt xem: 5942 )

Du Lịch Huế - 75 năm đã trôi qua kể từ ngày rời cung đình Huế, thế nhưng ông lão Lữ Hữu Thi (101 tuổi, ngụ số 200 Đặng Tất, Hương Vinh, thành phố Huế) vẫn nhớ những kỷ niệm trong quãng thời gian làm nhạc công đội nhã nhạc chuyên biểu diễn phục vụ cựu vua Bảo Đại. Ông nhớ nhất những quy tắc nghiệt ngã trong cung đình thời phong kiến như lỡ đứng phải tổ kiến lửa cũng phải đứng yên chịu đốt...


Đội nhã nhạc trong cung đình Huế thời phong kiến.

Khổ như... đàn cho vua nghe

Các nhạc công còn phải tuân thủ một thời gian biểu khắt khe, như lời cụ nói "Bất kể mùa đông hay mùa hè, cứ 5h30' sáng là phải có mặt, đúng 6h phải ra đứng chờ trình diễn. Thường phải đứng yên như tượng suốt 1 tiếng đồng hồ cho đến 7h để chờ "ngài" (cựu vua Bảo Đại) ra thì bắt đầu trình diễn".

Vốn có khả năng đặc biệt về cảm thụ âm nhạc, lại được cha chỉ bảo từ nhỏ nên khi mới 15 tuổi, cậu bé Hữu Thi đã có khả năng chơi thành thạo hàng chục loại nhạc cụ dân gian như: Nhị, đàn nguyệt, sáo, trống bảng, phách tiền... Cha con cậu thường được mời chơi nhạc mỗi khi làng có lễ hội hay cúng tế, nhưng chỉ coi chơi nhạc là niềm đam mê chứ không phải nghề kiếm sống.

Cụ Thi kể lại, nghề chính của cụ khi đó là học việc, rồi phụ việc thợ kim hoàn trong tiệm vàng bạc. Ông chủ của tiệm này lại là thợ sửa chữa đồ trong nội cung. Một lần, cậu bé được theo chủ vào cung phụ việc, đi ngang qua phủ của bà Chúa nhất, thấy các ca sĩ đang tập hát nhưng đều hát sai nhạc nên cậu trai "ngứa mắt": "Các anh chị hát sai cả rồi". Thấy cậu thợ phụ việc kim hoàn dám "chỉnh" đội nhạc phục vụ vua, đám ca sĩ - nhạc công tưởng cậu ba hoa nên túm lại: "Có ngon thì biểu diễn đi. Nếu không làm được thì đừng trách". Ai ngờ cậu thiếu niên lần lượt sử dụng thành thạo được hết các nhạc cụ, hát được tất cả các điệu hát mọi người yêu cầu. Cậu bé bỏ nghề kim hoàn, trở thành lính nhạc trong đội nhạc biểu diễn cho Bảo Đại từ đó.

Trong ký ức của cụ Thi, điều đáng sợ nhất là quãng thời gian phải học những nghi lễ cung đình cực kỳ cầu kỳ, phức tạp, khắc nghiệt. "Ngày nào cũng phải học nghi lễ, từ mặc áo như thế nào, bịt khăn ra sao cho đúng phép tắc khi biểu diễn trước vua, rồi đứng như thế nào cho ngay hàng thẳng lối. Thậm chí có đứng phải tổ kiến lửa thì cũng phải chịu cho kiến cắn sưng người chứ tuyệt đối không được nhúc nhích. Cực khổ đến bây giờ nhớ lại vẫn sợ", ông lão kể lại.

Đam mê cha truyền, con nối


Cách mạng Tháng 8 thành công, chế độ quân chủ bị lật đổ, "thiên tử" Bảo Đại cũng trở thành một công dân bình thường, đội lính nhạc chuyên phục vụ trong cung đình giải tán trở về quê, người làm ruộng, người kiếm sống bằng những nghề khác... Thế nhưng riêng cụ Thi thì vẫn giữ niềm đam mê nhã nhạc Huế như từ bé. "Mỗi ngày không chơi vài bài là chân tay tui cứ như thừa thãi", cụ nói.

Mỗi khi dân làng làm lễ cúng tế hay có lễ hội lớn đều tìm đến nhờ cậy cụ phụ trách phần biểu diễn nhạc dân tộc. Cụ cũng là người duy nhất còn nhớ rõ 7 bản "Thài" cổ dùng trong lễ tế Nam Giao. Cả cuộc đời gắn bó với nghệ thuật nhã nhạc cung đình, những năm tháng tuổi già, cụ cũng hết lòng truyền lại mọi ngón nghề cho các con cháu. 10 người con và nhiều cháu, chắt của cụ đều chơi thành thạo các nhạc cụ, làn điệu môn cổ nhạc này. Cụ cười: "Nếu có mặt đầy đủ các con, các cháu thì riêng nhà tôi đã có thể lập đến 3 ban nhạc".

Hơn 80 năm gắn bó với môn nghệ thuật này, ở tuổi 101, cụ vẫn ngày ngày dạy các con cháu học nhã nhạc. "Ngoài đam mê được đời ông, rồi đời cha truyền lại, tôi cũng say mê nhã nhạc vì muốn bảo tồn môn nghệ thuật truyền thống của dân tộc", anh Lữ Hữu Ngọc (một người con của cụ Thi) tâm sự.

Nguồn: doisongphapluat

Xem thêm chủ đề: nguoi hue, con nguoi hue,
ve may bay hue
ve may bay hue Tour du lịch Huế trong ngày giá chỉ 250,000 VNĐ Tour Hue di Bach Ma

Hoàng Gia Hotel

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát