Tư vấn du lịch Huế: Hotline: 0914.242.096 Mr Hòa

Người viết sách cho đồng bào Pa Cô - Tà Ôi

( Thứ hai 27/12/2010 | Lượt xem: 5805 )

Du Lịch Huế - Ở huyện vùng cao A Lưới (Thừa Thiên - Huế) có một người luôn chan chứa tâm huyết với nghề giáo và đã dày công truyền dạy bộ chữ của người Pa Cô - Tà Ôi cho nhiều cán bộ, học sinh. Đó là thầy giáo Prung Xuy (ảnh), 62 tuổi, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS Hồng Quảng (A Lưới).

Thầm lặng giữ chữ

Thầm lặng giữ chữ

Trên cơ sở bộ chữ viết dành riêng cho người Pa Cô – Tà Ôi do thầy giáo Ku Nô – Hồ Ngọc Mỹ sáng tạo từ những năm kháng chiến chống Mỹ, thầy Xuy đã xây dựng, hệ thống lại một cách dễ hiểu hơn. Năm 2006, thầy về hưu và dành toàn bộ thời gian để bắt đầu công việc nghiên cứu, tìm tòi rồi viết sách.

Thầy tâm sự: “Khi còn đứng trên bục giảng, tôi hiểu được những khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức của những học trò người dân tộc thiểu số. Tôi tự hỏi, tại sao đã có bộ chữ của thầy giáo Hồ Ngọc Mỹ nhưng tình trạng đó vẫn kéo dài”. Vậy là hàng ngày, thầy cặm cụi đạp xe đi sâu vào các buôn làng để thu thập từng chữ viết rồi cẩn thận chép lại. “Có được khá đầy đủ từ vựng, tôi tiếp tục so sánh, đối chiếu để chuyển nghĩa và phiên âm thành tiếng Việt”, thầy Xuy nói.

Cầm trên tay 2 cuốn giáo trình có tựa đề “Hướng dẫn dạy và kết hợp tiếng Việt và tiếng dân tộc thiểu số” do Nhà Xuất bản Thuận Hoá (Thừa Thiên - Huế) in, với khoảng 2.000 từ, chúng tôi không khỏi ngạc nhiên về giá trị và tính khoa học của nó. Đặc biệt, phần so sánh ngữ pháp, ngữ nghĩa chữ Pa Cô với chữ Cơ Tu, Tà ôi và tiếng Việt được thầy trình bày hết sức khoa học và được Viện Ngôn ngữ học đánh giá cao về độ chuẩn xác.

Ít ai biết rằng, để có thành quả đó, thầy Xuy đã bỏ công đi “nhặt” từng con chữ ở khắp nơi, tiếp xúc với nhiều già làng với hàng nghìn giờ đạp xe. Thầy thổ lộ: “Tôi nhận thấy nếu công trình của mình không tiến hành nhanh chóng thì ngày thất truyền những từ ngữ khó không xa. Bởi nếu những già làng về với Yàng (trời), cũng có nghĩa họ mang theo hết vốn từ của dân tộc”.

Truyền chữ cho bản làng

Bây giờ, có dịp đến huyện A Lưới, người ta sẽ thấy cảnh người Kinh nói chuyện với người thiểu số rất dễ dàng. Công việc buôn bán, trao đổi hàng hóa hay dạy học cũng thuận tiện hơn. Bộ chữ của thầy Prung Xuy đã được đưa vào giảng dạy chính khóa ở cấp tiểu học, không những thế, bộ chữ còn là cuốn sách “gối đầu” của cán bộ biên phòng, công an đóng trên địa bàn.

Thầy Xuy cho biếtT, bộ chữ Pa Cô – Tà Ôi có từ thời chống Mỹ, do các chiến sỹ soạn ra theo lời nói của người bản địa, phiên âm tiếng Việt để làm công tác tuyên truyền. Sau khi đất nước giải phóng, bộ chữ này hầu như không ai sử dụng đến. “Người làm công tác dân vận không biết tiếng của đồng bào thì rất bất tiện, nhất là tại khu vực biên giới. Vì thế, khi đưa bộ chữ vào cuộc sống tôi đã nhận được sự ủng hộ từ nhiều người”, thầy Xuy chia sẻ.

Nói về bộ chữ, thầy Xuy cho biết: “Để người học dễ nắm bắt, tôi chia mỗi cuốn làm 3 phần, gồm 9 bài, dạy trong 6 tháng”. Chẳng hạn một đoạn thơ viết và dịch nghĩa như sau:

Ti kadưng a chi’u
Tăq imo achee’ng
Jiên jiên ikhut
Jiên jiên ipăiq
(Tay cầm con dao
Làm sao cho sắc
Để mà dễ cắt
Để mà dễ chặt)

Thầy cho biết: “Khi biên soạn bộ chữ này, tôi chỉ có một tâm niệm là làm sao thống nhất tiếng nói và ngôn ngữ của các dân tộc ở A Lưới để xây đắp tinh thần đoàn kết ngày càng vững bền”.

Nguồn: kinhtenongthon.com.v

Xem thêm chủ đề: nguoi hue, con nguoi hue,
ve may bay hue
ve may bay hue Tour du lịch Huế trong ngày giá chỉ 250,000 VNĐ Tour Hue di Bach Ma

Hoàng Gia Hotel

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát