Tư vấn du lịch Huế: Hotline: 0914.242.096 Mr Hòa

Bài toán nhân lực cho sân khấu truyền thống Huế - Kỳ 3: Chiến lược bền vững

( Thứ ba 27/11/2012 | Lượt xem: 1366 )

Du Lịch Huế - Thiếu nguồn tuyển, không đào tạo sẽ thiếu lực lượng kế thừa nhưng đào tạo xong, diễn viên, nghệ sĩ trẻ cũng không biết về đâu là bài toán nhân lực nan giải của SKTT Huế. Vì thế, các ban ngành liên quan cần có những giải pháp chiến lược mới mong bảo tồn và phát huy giá trị của SKTT.

Giải quyết đầu ra

Thiếu nguồn nhưng đào tạo xong, những người tốt nghiệp SKTT biết về đâu khi 2 nhà hát thì đều đã đủ biên chế? Đặt vấn đề này với Hiệu trưởng Hoàng Thanh Sơn, ông trầm ngâm: “Biết vậy nhưng trường vẫn phải đào tạo để bảo tồn. Nếu không, vài năm nữa, khi lớp đàn anh tâm huyết nghỉ hưu thì còn ai với SKTT. Mấy năm rồi, tuồng không tuyển được nên có nguy cơ mai một”. Tuy nhiên, trường cần tính toán cân đối đầu vào – đầu ra, không thể cố tuyển đủ chỉ tiêu mà bỏ qua khâu chất lượng, không tính đến đầu ra thì việc đào tạo sẽ lãng phí.

 Cần có chiến lược đưa sân khấu truyền thống đến với công chúng
Có năm, Trường THVHNT đào tạo 20 học sinh ca múa – tuồng. Tuy nhiên, khi lớp này tốt nghiệp, Nhà hát Nghệ thuật truyền thống Cung đình Huế chỉ xin được 4 chỉ tiêu. Sau 7 năm ăn học, họ không biết về đâu. Bất cập đó thể hiện sự thiếu liên kết giữa nơi đào tạo và nơi sử dụng đào tạo. Trước mắt, nhà trường cần đào tạo theo nhu cầu của đơn vị sử dụng, tức là đào tạo theo địa chỉ. Có thế, mới mong những người thực sự yêu SKTT mạnh dạn theo đuổi đam mê.
Các cấp, ngành liên quan cần có sự phối hợp tốt để giải quyết vấn đề đầu ra cho học sinh. Nhà trường mở rộng công tác tìm việc làm cho học sinh bằng cách làm việc với các nhà hát, đoàn nghệ thuật chuyên nghiệp, giới thiệu việc làm để giúp các em đảm bảo đời sống sau khi ra trường. Trong công tác tuyển dụng, Nhà nước cần có chính sách ưu tiên khi tuyển dụng giáo viên và diễn viên, nghệ sĩ SKTT. Bên cạnh đầu tư bài bản về cơ sở vật chất, cần có chính sách đãi ngộ xứng đáng đối với người dạy và học SKTT, tăng chế độ thù lao cho giáo viên, nghệ nhân, nghệ sĩ tham gia giảng dạy, miễn giảm tối đa học phí, tạo điều kiện cho con em nông thôn theo học.
Ông Trương Tuấn Hải cho rằng: “Để thu hút nhiều tài năng trẻ theo đuổi SKTT, Nhà nước cần xây dựng chiến lược lâu dài để các nghệ sĩ có thể toàn tâm, toàn ý biểu diễn phục vụ khán giả mà không phụ thuộc vào kinh tế. Trước mắt, cần có chính sách đãi ngộ thích hợp về lương, phụ cấp với nghệ nhân, nghệ sĩ, diễn viên... Họ sống được bằng nghề thì mới yên tâm trau dồi nghề nghiệp. Điều đó sẽ làm cho giới trẻ yên tâm học tập”.
Về lâu dài, các nhà quản lý văn hóa cần quan tâm đúng mức để xây dựng chiến lược bảo tồn, phát huy các di dản văn hóa phi vật thể. Muốn SKTT sống được, nghệ sĩ phải có đất diễn. Cách tối ưu là đưa nó đến được với khán giả. Trước mắt, có thể dùng các thiết chế văn hóa, qua các phong trào nghệ thuật quần chúng để đưa tuồng, ca kịch đến công chúng. Hoặc, tổ chức biểu diễn miễn phí định kỳ ở các khu vực đông dân cư.Khán giả được tiếp cận, hiểu và yêu thích thì sẽ mua vé đi xem.
Ông Nguyễn Văn Thanh, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Thừa Thiên Huế đề xuất: “Các thiết chế văn hóa từ tỉnh đến huyện phải có trách nhiệm tạo điều kiện cho SKTT bảo tồn, phát triển.Hàng năm, Nhà nước có kinh phí tổ chức các hoạt động văn hóa nghệ thuật quần chúng. Chúng ta nên tận dụng hoạt động này để tổ chức hội thi, hội diễn về SKTT. Nếu vậy, học sinh ra trường dù không vào các đoàn chuyên nghiệp, họ cũng vào được các thiết chế văn hóa này để tổ chức hoạt động phong trào, phát huy kiến thức SKTT đã được đào tạo.Đó cũng sẽ là dịp để quần chúng tìm hiểu, tập dượt và yêu thích SKTT. Và, khi các thiết chế này có hoạt động giới thiệu, 2 nhà hát sẽ có đất diễn. Đó là cách giải quyết đầu ra, thu hút giới trẻ theo học”.
Kết hợp phương pháp truyền thống và hiện đại
Việc phục hồi vốn cổ đã khó, truyền dạy vốn cổ lại khó trăm bề. Tự thân người học phải yêu, say nghề, đội ngũ giáo viên có trình độ chuyên môn nghiệp vụ cao, phương pháp dạy khoa học, tâm huyết mới tạo được sự đồng điệu giữa người dạy và người học. Bên cạnh đó, cần chuẩn hóa giáo trình, chương trình đào tạo khoa học, hợp lý.
 Đào tạo SKTT nên kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, gạt bỏ yếu tố không tích cực, đưa vào những phương pháp tích cực sao cho giữ được bản sắc mà vẫn sáng tạo phù hợp với yêu cầu của thời đại. Đạo diễn sân khấu Nguyễn Thị Kim Liên cho rằng, dạy các môn SKTT nên kết hợp giữa vận dụng một cách sáng tạo, phát huy những yếu tố tích cực của phương pháp truyền khẩu, truyền nghề với ứng dụng các phương pháp truyền thụ kiến thức tiên tiến để dần hiện đại hóa phương pháp dạy học. Ví như, dạy học phải có bản nhạc kèm theo lời hát, dạy truyền khẩu kết hợp với nghe băng đĩa của các nghệ nhân, nghệ sĩ và tổ chức cho học sinh trải nghiệm thực tiễn, luyện tập thường xuyên. Điều đó giúp học sinh độc lập, bộc lộ khả năng sáng tạo.
Theo NSND Nguyễn Ngọc Bình, để tránh tình trạng cưỡi ngựa xem hoa, các giáo viên phải dạy kỹ hơn chứ như hiện nay diễn viên trẻ phải học lại từ đầu khi ứng dụng vào thực tế biểu diễn. Vì vậy, cần có người hướng dẫn ứng dụng kỹ thuật biểu diễn vào sân khấu trực tiếp, thường xuyên cho học sinh.
Hàng năm, các nhà hát tăng cường tổ chức tập huấn về tuồng, ca kịch cho nghệ sĩ, diễn viên. Gần đây, khi xây dựng vở tuồng dự thi, Nhà hát Nghệ thuật truyền thống cung đình Huế thường đưa ra 2 ê kíp, ê kíp chính làm và ê kíp phụ được học để tăng cơ hội cọ xát cho diễn viên trẻ. Qua đó, nhà hát có điều kiện phát hiện thêm tài năng.
Đào tạo... khán giả
Khán giả là một trong ba thành tố cấu thành nghệ thuật sân khấu, là động lực cho diễn viên cống hiến. Có khán giả, nghệ sĩ mới có đất diễn. Vì thế, việc truyền thụ cho khán giả, đặc biệt là khán giả trẻ cảm nhận được cái hay, cái đẹp của SKTT Huế là giải pháp mang tính chiến lược, tạo điều kiện cho SKTT tỉnh nhà phát triển bền vững. Để giới trẻ am hiểu các loại hình SKTT, đặc biệt là tuồng, ca kịch, không cách gì hơn là phải trang bị cho họ kiến thức về nghệ thuật SKTT từ tiểu học để họ có thể thẩm thấu giá trị của các vở diễn.
Một thời gian, dự án “Sân khấu học đường” do Trung tâm Nghiên cứu bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Việt Nam phối hợp với Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ Văn hoá - Thể thao & Du lịch) tổ chức được triển khai ở Thừa Thiên Huế là chủ trương đúng khi đưa các loại hình nghệ thuật sân khấu vào dạy trong học đường, tạo ra không khí nghệ thuật sôi nổi ở các trường học. Tuy nhiên, sau khi dự án kết thúc, những tiết mục được dàn dựng công phu cùng các diễn viên nhí say mê luyện tập đã đi vào quên lãng. Dự án là giải pháp tình thế chứ chưa thực sự hữu hiệu. Theo NSND Nguyễn Ngọc Bình, dự án “Sân khấu học đường” dạy cho học sinh hát, tập diễn là muốn biến các em thành nghệ sĩ. Điều đó là không thể. Phải đưa sân khấu vào trường học để học sinh biết, thấm dần, hiểu, yêu và trở thành khán giả tâm huyết.
Với chương trình học quá tải như hiện nay, đưa SKTT thành môn học bắt buộc e là điều khó mà có thể xem nó là hoạt động ngoại khóa. Ông Nguyễn Văn Thanh cho rằng, hằng năm, các trường có kế hoạch cụ thể tổ chức bao nhiêu buổi cho học sinh được thưởng thức SKTT. Qua các buổi biểu diễn của nghệ sĩ, vừa giới thiệu cái hay vừa biểu diễn minh họa, các em sẽ hiểu và thấm dần giá trị của SKTT.
Thừa Thiên Huế là địa phương vốn có truyền thống sân khấu trong cả nước. Thế nhưng, thực trạng hiện nay chứng tỏ SKTT Huế đang bế tắc. Nếu không giải quyết hiệu quả bài toán nhân lực, tương lai, SKTT sẽ mất đi lực lượng truyền đạt, thiếu lực lượng nghệ sĩ diễn viên và khán giả kế cận. Khi đó, nó sẽ mai một và lụi tàn.
 
Theo Trang Hiền

 

Nguồn: baothuathienhue.vn

ve may bay hue
ve may bay hue Tour du lịch Huế trong ngày giá chỉ 250,000 VNĐ Tour Hue di Bach Ma

Hoàng Gia Hotel

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Hoàng Gia Hotel tọa lạc ngay trung tâm thành phố Huế, nằm trên đại lộ Hùng Vương

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát

Khách sạn Hoàn Kiếm - Huế. Tọa lạc ngay trung tâm thành phố với sân vườn thoáng mát